Pielęgniarstwo XXI wieku

Pielęgniarstwo XXI wieku

Determinants of health behaviors in individuals of medical and non-medical professions

Determinanty zachowań zdrowotnych osób wykonujących zawody medyczne i pozamedyczne

Pielęgniarstwo XXI wieku Vol.17, No 3(64)/2018, 13-21

DOI: 10.2478/pielxxiw-2018-0019

© 2018 Uniwersytet Medyczny w Lublinie. Artykuł jest udostępniony w systemie Open Access na podstawie licencji otwartej Creative Commons (CC-BY-NC-ND)


Grzegorz Józef Nowicki1, Barbara Ślusarska1, Ewa Rudnicka-Drożak2, Anna Wiśniewska1,
Bernadeta Jędrzejkiewicz1, Kamil Pielaszkiewicz3, Aleksandra Sekut4

1 Zakład Medycyny Rodzinnej i Pielęgniarstwa Środowiskowego, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie/Department of Family Medicine and Community Nursing, Faculty of Health Sciences, Medical University of Lublin
2 Katedra i Zakład Medycyny Rodzinnej, I Wydział Lekarski Uniwersytet Medyczny w Lublinie/Chair and Department of Family Medicine, I Faculty of Medicine with Dentistry Division, Medical University of Lublin
3 II Katedra i Klinika Chirurgii Ogólnej, Gastroenterologicznej i Nowotworów Układu Pokarmowego,I Wydział Lekarski, Uniwersytet Medyczny w Lublinie/II Chair and Department of General and Gastrointestinal Surgery and Surgical Oncology of the Alimentary Tract, I Faculty of Medicine with Dentistry Division, Medical University of Lublin
4 Studentka III roku kierunku pielęgniarstwo, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny w Lublinie/Student of the 3rd year of nursing, Faculty of Health Sciences, Medical University of Lublin

Streszczenie

Cel pracy. Określenie determinantów zachowań zdrowotnych w grupie osób wykonujących zawody medyczne i pozamedyczne. 
Materiał i metodyka. Badaniami objęto 598 podzielonych na dwie grupy: osób wykonujących zawody medyczne (grupa M; n = 305) i pozamedyczne (grupa P; n = 293). Użyto narzędzi standaryzowanych: Inwentarza Zachowań Zdrowotnych, Wielowymiarowej Skali Umiejscowienia Kontroli Zdrowia - wersja B, Skali Uogólnionej Własnej Skuteczności oraz Testu wiedzy na temat czynników ryzyka i profilaktyki chorób cywilizacyjnych (własnego autorstwa). Badanym wykonano pomiar ciśnienia tętniczego krwi oraz wzrostu i masy ciała.
Wyniki. W grupie M. poziom własnej skuteczności, umiejscowienie kontroli zdrowia w kategoriach wpływ innych i przypadek, wiek, występowanie chorób układu krążenia u ojca, palenie papierosów oraz poziom średniego ciśnienia skurczowego wyjaśniają 17,5% zmienności zachowania zdrowotnego. W grupie P poziom własnej skuteczności, umiejscowienie kontroli zdrowia w kategorii wpływ innych i przypadek, miesięczny dochód netto na członka rodziny, występowanie nowotworów u rodzeństwa, palenie papierosów, średnia wartość ciśnienia tętniczego krwi oraz poziom wiedzy o czynnikach ryzyka i profilaktyce chorób cywilizacyjnych wyjaśniają 27,9% wariancji zmiennej zachowania zdrowotne.
Wnioski. Istnieje zróżnicowanie wybranych uwarunkowań zachowań zdrowotnych w grupie osób wykonujących zawody medyczne i pozamedyczne, z silniejszym ich wpływem dla osób pracujących w zawodach pozamedycznych (17,5% vs. 27,9% ich zmienności).


Słowa kluczowe: zachowania zdrowotne, osoby pracujące, determinanty


Abstract

Aim. Determination of health behaviors in the group of people performing medical and non-medical professions.
Material and methods. The research covered 598 individuals divided into two groups: those performing medical professions (group M, n = 305) and non-medical (group P; n = 293). Standardized tools were used: Health Behavior Inventory, Multidimensional Health Locus of Control Scale - version B, General Self-Efficacy Scale on risk factors and prevention of civilization diseases (own authorship). The controls were subjected to measurement of blood pressure as well as their height and body mass tests.
Results. In group M, the level of self-efficacy, the location of health control in terms of the influence of the others and the chance, age, incidence of cardiovascular diseases in the father, smoking and the level of mean systolic blood pressure explain 17.5% of the variability of health behavior. In group P, the level of self-efficacy, location of health control in terms of the influence of the others and the chance, monthly net income per a family member, the occurrence of neoplasms in siblings, smoking, average blood pressure and the level of knowledge about risk factors and prevention of civilization diseases explain 27.9% of the variance of the health behavior variable.
Conclusions. There is a diversification of selected determinants of health behaviors in the group of individuals performing medical and non-medical professions, with their stronger impact on non-medical professionals (17.5% vs. 27.9% of their variability).

 

Key words: health behaviors, working individuals, determinants

Kalendarium

Grudzień 2019

Pon Wto Śro Czw Pią Sob Nie
            01
02 03 04 05 06 07 08
09 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31